Catégorie : TRAN QUANG HAI

GS-TS TRẦN VĂN KHÊ TRỌN ĐỜI VỚI ÂM NHẠC DÂN TỘC (ANTV 2015)






GS-TS TRẦN VĂN KHÊ TRỌN ĐỜI VỚI ÂM NHẠC DÂN TỘC (ANTV 2015)

1,013 viewsMay 27, 2018100ShareSaveVietnam Solomon 188 subscribers Câu lạc bộ NGHIÊN CỨU VÀ VINH DANH VĂN HÓA NAM BỘ đã được cố GS-TS Trần Văn Khê thành lập vào ngày 12/09/2014 tại Hội trường Nhà Lưu Niệm Gs-Ts.Trần Văn Khê (Địa chỉ: 32 Huỳnh Đình Hai-Quận Bình Thạnh-TPHCM) do diễn giả văn hóa Nam Bộ HỒ NHỰT QUANG làm chủ nhiệm. Đặc biệt CLB luôn thu hút rất nhiều nhà học giả, nhà nghiên cứu và các bạn trẻ yêu thích văn hóa, nghệ thuật cổ truyền đến tham dự. Được sự tin tưởng và dìu dắt của Giáo sư – Tiến sĩ Trần Văn Khê cùng nhiều học giả khác, cộng thêm việc làm nghiêm túc của các thành viên CLB, từ tháng 9/2014 đến nay, chúng tôi đã thực hiện 10 chuyên đề vinh danh văn hóa Nam bộ cùng Giáo sư lúc sanh tiền và hoạt động ấy vẫn liên tục với sự đồng hành, hỗ trợ của các văn nghệ sĩ và nhiều người đam mê văn hóa. Hoạt động của CLB chúng tôi được đưa vào học đường, bảo tàng và doanh nghiệp… Với mong muốn nghiên cứu và bảo tồn văn hóa nghệ thuật cổ truyền dân tộc để không phụ lòng thầy. Vừa giúp mình hiểu biết hơn và thấy tự hào hơn, có nhiều động lực hơn trong cuộc sống nên chúng tôi quyết tâm chí thú trau dồi học tập và tâm tưởng luôn xem Thầy “kính như tại”. Xin chân thành cảm ơn Đài TRUYỀN HÌNH CÔNG AN NHÂN DÂN đã luôn đồng hành với các kỳ vinh danh văn hóa và lưu lại những thước phim quý báu, làm nền tảng lưu lại những kỷ niệm tuyệt đẹp của các thành viên với người thầy cao cả. Hồ Nhựt Quang Lúc 17:45 ngày 27/05/2018 Saigon TPHCM- Việt Nam (P/s: Đây là bộ phim của Đài TH Công An Nhân Dân hồi tháng 06 năm 2015).

TRAN QUANG HAI’s WORKSHOP OF OVERTONES at CASTELLO D’ALBERTIS, GENOVA (festival musicale der Mediterraneo) 08.09.2021

TRAN QUANG HAI’s WORKSHOP OF OVERTONES at CASTELLO D’ALBERTIS, GENOVA (festival musicale der Mediterraneo) 08.09.2021

YANA, GIANNI,FABIO, ELISA, GIULIA, TRAN, ELENA, NICOLETTA, STEFANO

TRAN QUANG HAI &ELISA
GIULIA & TRAN QUANG HAI
TRAN QUANG HAI & STEFANO
FABIO &TRAN QUANG HAI
YANA, GIANNI, FABIO, ALISA, GIULIA, TRAN, ELENA, NICOLETTA, STEFANO
YANA, TRAN QUANG HAI
TRAN QUANG HAI , ELENA
NICOLETTA , TRAN QUANG HAI

Share this:

Related

TRAN QUANG HAI ‘s WORKSHOP OF OVERTONE SINGING at the FESTIVAL MUSICALE DEL MEDITERRANEO in GENOVA, ITALY, wednesday 08 SEPTEMBER 2021 from 10:00- 16:00 at CASTELLO D’ALBERTISAugust 22, 2021In « ANNOUNCEMENT / WORKSHOPS »

TRAN QUANG HAI & SAINKHO NAMTCHYLAK will give a concert together at the 30 FESTIVAL MUSICALE DEL MEDITERRANEO on 7th september 2021 at 20:30 , CORTILE DI PALAZZO DUCALE , GENOVAAugust 22, 2021In « FESTIVALS »

Delle spettacolo dedicato alle voci estreme Tran Quang Hai /Sainkho Namtchylak, festivale musicale del mediterraneo, 07.09.2021September 13, 2021In « 07.09.2021 »

Author: tranquanghai1944

Ethnomusicologist, composer and vietnamese traditional musician View all posts by tranquanghai1944 Author tranquanghai1944Posted on Categories TRAN QUANG HAI, WORKSHOP TRAN QUANG HAITags GENOVA (festival musicale der Mediterraneo) 08.09.2021, TRAN QUANG HAI’s WORKSHOP OF OVERTONES at CASTELLO D’ALBERTIS

Leave a Reply

Post navigation

Previous Previous post: Delle spettacolo dedicato alle voci estreme Tran Quang Hai /Sainkho Namtchylak, festivale musicale del mediterraneo, 07.09.2021

TRAN QUANG HAI

  • 578,087 hits
Web-Stat web traffic analysis

Delle spettacolo dedicato alle voci estreme Tran Quang Hai /Sainkho Namtchylak, festivale musicale del mediterraneo, 07.09.2021

https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=280&href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Ffestivalmusicaledelmediterraneo%2Fvideos%2F1182028778971961%2F&show_text=true&width=560&t=0

Guardate con noi la diretta dello spettacolo dedicato alle voci estreme Tran Quang Hai | Sainkho Namtchylak

MUSICALE DEL MEDITERRANEO on 7th september 2021 at 20:30 , CORTILE DI PALAZZO DUCALE , GENOVA

TRÂN QUANG HAI (VIETNAM) & SAINKHO NAMTCHILAK(TUVA) will give a concert “VOCI ESTREME” together at the framework of the 30 FESTIVAL MUSICALE DEL MEDITERRANEO , GENOVA , ITALY, on TUESDAY 07 SEPTEMBER 2021 at 20.30 PM, CORTILE DI PALAZZO DUCALE , GENOVA

biglietto intero : 12 EurosInformazioni, prenotazioni et contatti : info@echoart.orgorganizzazione: 390 307 5874

Posted on Categories FESTIVALS, SAINKHO NAMTCHYLAK, TRAN QUANG HAITags CORTILE DI PALAZZO DUCALE, GENOVA, TRAN QUANG HAI & SAINKHO NAMTCHYLAK will give a concert together at the 30 FESTIVAL MUSICALE DEL MEDITERRANEO on 7th september 2021 at 20:30Leave a comment on TRAN QUANG HAI & SAINKHO NAMTCHYLAK will give a concert together at the 30 FESTIVAL MUSICALE DEL MEDITERRANEO on 7th september 2021 at 20:30 , CORTILE DI PALAZZO DUCALE , GENOVA

Đề xuất kỷ lục / Danh mục đề xuất : Người Việt Nam phổ biến (giảng dạy, biểu diễn) đàn môi tại nhiều nước trên thế giới nhất (Kỷ lục)

Giáo sư Quang Hải biểu diễn đàn môi ở nước ngoài (Moscou, Nga 2012)

Đề xuất kỷ lục / Danh mục đề xuất Thứ sáu, ngày 20 – 07 năm 2012 GMT+7 Người Việt Nam phổ biến (giảng dạy, biểu diễn) đàn môi tại nhiều nước trên thế giới nhất (Kỷ lục)

– Giáo sư Tiến sĩ Trần Quang Hải là hậu duệ đời thứ năm của nhạc sĩ cung đình Huế Trần Quang Thọ (1830-1890); hậu duệ đời thứ tư của danh cầm đàn tỳ bà Trần Quang Diệm (1853-1925); cháu nội tác giả chế ra cách lên dây đàn Tố Lan cho đàn kìm là nhạc sĩ Trần Quang Triều (tức Bảy Triều 1897-1931); là con trai của GS TS nhạc sĩ Trần Văn Khê và là chồng của nữ danh ca Bạch Yến.

Ca sĩ Bạch Yến vốn là một trong vài nữ ca sĩ Việt Nam hát nhạc ngoại quốc đầu tiên và nổi tiếng qua nhạc phẩm Đêm đông của nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương.

Sau khi tốt nghiệp trường Quốc gia Âm nhạc Sài Gòn ông sang Pháp du học năm 1961. Năm 1965, ông gặp và được nhạc sĩ John Wright (Anh) chỉ phương pháp căn bản khảy đàn môi. Bắt đầu từ đây, ông tự phát triển cách đánh đàn môi của phương Tây và nhờ nghe những đĩa hát về đàn môi của nhiều quốc gia mà ông đã tạo thành một kỹ thuật tổng hợp về nghệ thuật khảy đàn môi, đặc biệt là đàn môi của dân tộc Mông (một dân tộc ít người ở Việt Nam).

Cũng từ năm 1965, ông đã cố gắng phổ biến đàn môi Việt Nam đến với người dân Pháp cũng như người dân của các nước châu Âu khác. Từ đó đến nay đã mang lại nhiều kết quả tốt đẹp. Ông đã giảng dạy, hường dẫn cho nhiều lớp học trò, trong đó có một số chơi đàn môi rất giỏi.

Hai nghệ sĩ đàn môi nổi tiếng ở Việt Nam là Nguyễn Đức Minh (Hà Nội) và Đặng Văn Khai Nguyên (Đồng Nai) đều là học trò của ông. Và, cũng qua cách trình bày, minh họa của ông về đàn môi Mông mà ngày nay đa số nghệ sĩ chơi đàn môi trên thế giới đều sử dụng loại đàn môi này. Ông còn dành thời gian đến với các lễ hội đàn môi trên thế giới. Sự có mặt của ông ở những nơi này đều được quý mến và tôn trọng vì hầu như mọi nghệ sĩ đàn môi thế giới đều mến phục tài năng của ông và xem ông như một bậc thầy về đàn môi.

Tại lễ hội đàn môi thế giới ở tỉnh Rauland (Na Uy) vào tháng 6.2002, Giáo sư Tiến sĩ Trần Quang Hải là một trong những sáng lập viên của Hội đàn môi quốc tế. Trụ sở của hội được đặt tại London (Anh) do ông Michael Wright làm tổng thư ký điều hành. Hội có trên 140 hội viên của trên 30 quốc gia (Anh, Pháp, Hà Lan, Na Uy, Đức, Ý, Ba Lan, Nga, Nhật, Mỹ, Argentina, Canada, Kyrgyzstan, Altai, Ấn Độ, Việt Nam,…).

Có thể nói, cho đến nay (6.2012) ông là người Việt duy nhất tham gia nhiều đại hội liên hoan đàn môi trên thế giới. Đó là, lễ hội đàn môi thế giới (1998, Molln, Áo); lễ hội đàn môi quốc gia (2000, Molln, Áo); lễ hội đàn môi thế giới (2002, Rauland, Na Uy); lễ hội đàn môi Na Uy (2003, Bö, Na Uy); lễ hội đàn môi thế giới (2004, Catania, đảo Sicilia, Ý); lễ hội đàn môi thế giới (2006, Amsterdam, Hà Lan); lễ hội đàn môi quốc gia (2007, Kecskemet, Hungari); lễ hội đàn môi quốc tế (2010, Leipzig, Đức); lễ hội đàn môi thế giới (2010, Kecskemet Hungari); lễ hội đàn môi thế giới (2011, Yakutsk, Yakutia, Nga); lễ hội đàn môi quốc tế (2012, Moscova, Nga). Giáo sư Quang Hải tại Matxcova Ông đã biểu diễn trên 500 buổi diễn đàn môi tại 45 quốc gia; trình bày tham luận về sự phong phú đàn môi Việt Nam tại hội nghị thế giới ở tỉnh Saint John’s, Canada vào tháng 7.2011 (ICTM world conference in Saint John’s, Newfoundland, Canada, july 2011)

Là người được giới nghệ sĩ và ban tổ chức các lễ hội đàn môi tín nhiệm nên Giáo sư Tiến sĩ Trần Quang Hải có mặt trong ban chấp hành đồng thời là cố vấn khoa học (executive board member & scientific adviser) của Hội đàn môi quốc tế – International Jew’s harp Society để giúp ban tổ chức làm việc đúng theo tiêu chuẩn nghệ thuật và khoa học. Do vậy, ông đã « nắm” một số lễ hội đàn môi sẽ tổ chức trong thời gian tới như năm 2013 lễ hội đàn môi thế giới sẽ tổ chức tại Đức. Năm 2015 tại Nga. Năm 2017 tại Áo. T.Tín – kyluc.vn http://kyluc.vn/…/239.nguoi-viet-nam-pho-bien-giang-day…

0 Comments

Write a comment…

NGUYEN THANH HIEP : CAM TUONG SAU KHI NHAN SACH “5O NAM NGHIEN CUU NHAC DAN TOC VIET” cua TRAN QUANG HAI , 01.07.2021

Nguyễn Thanh Hiệp added 2 new photos to the album: GSTS TRÂN VĂN KHÊ — feeling grateful with Lê Thu Imbert and 13 others at Báo Người Lao Động.

tScponsdomre12ihd  · Ho Chi Minh City, Vietnam  · Nhận được món quà từ thủ đô Paris của GSTS Trần Quang HảiĐó là quyển sách quý “Trần Quang Hải : 50 năm nghiên cứu nhạc dân tộc Việt” đã từng ra mắt tại CSU LB , California, USA ngày 10-2-2019.

Hôm nay anh gửi về tặng trong niềm xúc động bởi đó là pho tư liệu quý trong quá trình nghiên cứu về văn hóa, nghệ thuật và âm nhạc dân tộc Việt.Sách đã trình bày và giới thiệu các loại đàn, hát của dân tộc ta từ thời nhà Đinh, thế kỷ thứ 10, cho tới ngày nay.

Phần trình bày rành rẽ của anh là tài liệu quý báu cho những người biên khảo về âm nhạc Việt Nam, cổ nhạc lẫn tân nhạc.Tôi thích nhất phần cổ nhạc, anh đã giới thiệu về các loại nhạc như nhạc cung đình, nhạc lễ, nhạc tôn giáo, nhạc thính phòng, nhạc tuồng, dân ca, nhạc dân tộc thiểu số.

Các nhạc cụ: đàn tranh, đàn đá thêm vào những nhạc cụ đặc hữu của Việt Nam, các loại hát như hát xoan, hát Then, Tày, Nùng, Thái… Ở phần tân nhạc được anh ghi chép khá tỉ mỉ các giai đoạn tượng hình (1928-1937), thành lập (1938-1945), kháng Pháp (1946-1954), giai đoạn đất nước bị chia cắt (1954-1975) và giai đoạn từ 1975 đến nay.

Thừa hưởng từ cha – cố GSTS Trần Văn Khê, anh ghi chép cẩn thận, đối chiếu khoa học và có những so sánh toát lên tinh thần tự hào dân tộc khi nói về cội nguồn văn hóa Việt, trong đó màu sắc chủ đạo là âm nhạc dân tộc.

Đây là công trình sáng tác, khảo cứu mà anh đã bảo vệ luận án tiến sĩ nhạc dân tộc tại trường Cao Đẳng Khoa Học Xã Hội Pháp tại Paris năm 1973, năm anh 29 tuổi, về những khám phá mới mẻ trong kỹ thuật hát đồng song thanh.Tới năm 1989, anh được cấp bằng quốc gia giáo sư nhạc truyền thống nhưng đã làm việc khảo cứu từ năm 1968 tại Trung Tâm Quốc Gia Nghiên Cứu Khoa Học CNRS ở Paris. Đồng thời, anh còn làm việc trong Viện Dân Tộc Nhạc Học của Viện Bảo Tàng Nghệ Thuật và Truyền Thống Dân Gian tại Paris.

Sở trường của anh là hát đồng song thanh và đàn môi. Ở bộ môn nghệ thuật độc đáo này, GSTS Trần Quang Hải là người tài ba nhất thế giới. Anh đã sáng tác hơn 50 bài kể chung cho đàn tranh, cho muỗng, hát đồng song thanh hay là nhạc cho phim.

Qua quyển sách cũng hiểu hơn về cuộc hành trình của anh khi đã trình diễn trên 3500 buổi giới thiệu nhạc Việt tại 70 nước từ năm 1966 đến nay. Và trong hơn 1500 buổi nói chuyện, giảng dạy cho học sinh các trường học ở Âu Châu, tại 100 trường đại học trên thế giới đã cho thấy nỗ lực phi thường của anh. Thích nhất vẫn là những kỷ niệm, ký ức khi anh tham dự trên 130 đại hội liên hoan âm nhạc quốc tế và có hơn 8000 người theo học hát đồng song thanh do anh giảng dạy.

Trong từng câu chuyện, anh đã nhắc đến dòng dõi bốn đời tài danh trong ngành nhạc dân tộc và anh là đời thứ năm – một trái tim nồng nàn dành cho âm nhạc dân tộc không kém gì cha của mình và một nghệ sĩ tài hoa đã làm rạng danh nhạc dân tộc Việt khắp năm châu.

Cảm ơn anh – mong một ngày sau khi dịch bệnh được đẩy lùi sẽ hội ngộ cùng anh tại quê nhà. Nhớ mãi đóa hoa anh tặng trong kỷ niệm 100 ngày mất của GSTS Trần Văn Khê do GS Phương Oanh tổ chức tại Pháp mà anh và chị (ca sĩ Bạch Yến) đến tặng cho Thanh Hiệp.#trănuanghai

NGUYEN THANH HIEP

bia sach : tran quang hai : 50 Years of Research in Vietnamese Traditional Music and Overtone Singing

TRẦN THỊ NGỌC HỒNG và TRẦN QUANG HẢI xướng họa về ngôi nhà 32 Huỳnh Đình Hai, BÌNH THẠNH, tp HCM

Cảnh đây người cũ có còn đâu?

Đứng ngắm cô liêu lạnh nỗi sầu.

Trở gót độc hành ai với bóng.

Vườn xưa hoang phế dạ còn đau!

Trần Thị Ngọc Hồng xướng

Trần Quang Hải họa lại

:Đứng nhìn nhà cũ có sao đâu !

Nhớ lại thương cha lắm khổ sầu

Gầy dựng công trình nền nhạc cổ

Nước nhà ngoảnh mặt thật buồn đau !

Trần Quang Hải, 29.06.2017 Limeil Brévannes,

Ngôi nhà ở 32, đường Huỳnh Đình Hai, quận Bình Thạnh, nơi cha tôi sống từ 2005 tới 2015 bây giờ ra sao ???? Ước mơ được trở thành Nhà lưu niệm Trần Văn Khê đã tan theo mây khói .

BĂNG CHÂU : Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến

Thứ năm, 17/06/2021 – 15:27

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến

Dân trí

Nhân kỷ niệm 43 năm ngày cưới, GS-TS Trần Quang Hải đã trải lòng về cuộc sống hạnh phúc bên danh ca Bạch Yến tại nước Pháp.

Giáo sư – Tiến sĩ (GS-TS) Trần Quang Hải, sinh năm 1944, là con trai trưởng của cố GS.TS Trần Văn Khê. Trong hơn 60 năm gắn bó với hoạt động nghệ thuật, trình diễn và nghiên cứu, ông đạt được nhiều thành tựu với gần 30 giải thưởng Quốc tế. Bên cạnh thành công trong sự nghiệp, GS Trần Quang Hải còn có cuộc hôn nhân hạnh phúc cùng danh ca Bạch Yến.

Ngày 17/6/2021 là ngày kỷ niệm 43 năm thành hôn của GS.TS Trần Quang Hải – Bạch Yến. Sau hơn 4 thập kỷ gắn bó trong hôn nhân, dù không có người con chung nào nhưng ông bà vẫn có cuộc sống gia đình hạnh phúc và sự thành công trong sự nghiệp âm nhạc.

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến - 1
Ảnh cưới năm 1978 của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến.

Nhân kỷ niệm 43 năm ngày cưới, GS-TS Trần Quang Hải đã trải lòng về cùng Dân trí về cuộc sống hạnh phúc bên danh ca Bạch Yến tại nước Pháp.

Tôi thành công nhờ có vợ… sắp đặt

Với hơn 43 năm gắn bó trong cuộc sống hôn nhân, điều gì khiến GS-TS Trần Quang Hải trân trọng nhất ở người bạn đời của mình – danh ca Bạch Yến?

Tôi trân trọng vợ mình vì có tình thương, chung thủy và sự hy sinh nghề nghiệp. Bạch Yến đã chuyển từ hát tân nhạc sang học hỏi hát dân ca để cùng tôi đi truyền bá nhạc dân tộc khắp thế giới. 

Trong 43 năm qua, chúng tôi đã cùng thực hiện nhiều CD, trình diễn qua 60 quốc gia và hơn 100 đại nhạc hội quốc tế.

Ông thương vợ mình nhất ở điều gì trong tính cách và cách sống?

Vợ tôi sống rất ngăn nắp, ăn uống cẩn thận để giữ gìn sức khỏe. Đặc biệt, Bạch Yến rất chú trọng về cách trình diễn trên sân khấu và thận trọng khi xếp đặt chương trình.

Vợ bảo tôi ăn mặc đúng phong cách người Việt xưa khi chúng tôi đi diễn. Mỗi khi lên sân khấu yêu cầu tôi phải mặc áo dài the, khăn đóng đen, dép Gia Định, áo quần trắng bên trong… Cả cách đi đứng trên sân khấu, cách chào cung kính theo người Việt Nam.

Còn về phía vợ tôi thì móng tay, móng chân phải để trắng, không đeo nữ trang vì đóng vai gái quê. Bà mặc trang phục theo nội dung bài hát. Là khăn mỏ quạ, áo tứ thân cho dân ca Bắc; khăn rằn ri, áo bà ba trắng quần đen cho dân ca Nam Bộ. Khi đi ra sân khấu, luôn luôn đi sau chồng. 

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến - 2
Hình ảnh vợ chồng GS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến trình diễn cùng nhau năm 1998.

Nhờ vậy mà chúng tôi chỉ có hai người không cần phải rườm rà áo quần, trình diễn mộc không cần micro, âm thanh. Chỉ có hai người với vài nhạc cụ do tôi trình diễn, như đàn tranh, đàn cò, sinh tiền, muỗng… mà vẫn chinh phục khán giả Tây phương vì giữ đúng phong cách cổ truyền. 

Nên tôi khẳng định, nhờ xếp đặt của vợ để chúng tôi đi đến thành công.

Theo ông, có phải khi người ta có cuộc sống riêng an ổn thì mới có thể chuyên tâm cho sự nghiệp? Ông có thấy mình may mắn khi gặp được người bạn đời ăn ý như bà Bạch Yến?

Có thể nói, tôi rất may mắn khi cưới được Bạch Yến làm vợ. Chính vợ đã giúp tôi thành công trong sự nghiệp âm nhạc và nghiên cứu. 

« Đồng vợ đồng chồng tát biển Đông cũng cạn », từ ngày chúng tôi thành vợ chồng tới nay, tôi đã gặt hái nhiều thành công rực rỡ.

Và có điều gì vợ làm khiến ông « bực mình » mà không dám nói không?

Vợ tôi tính quá kỹ lưỡng, đâu ra đó đàng hoàng. Đôi khi tôi không quen vì tính hay buông đùa, xí xóa. Cũng có lúc bực mình, nhưng tôi không dám thổ lộ (cười). Nhưng rồi nghĩ lại, thấy mình bực bội hoàn toàn vô lý. Vậy là tìm cách giải hòa.

Trong cuộc sống sẽ không tránh khỏi những lúc bất đồng. Vậy điều gì khiến ông bà bất đồng với nhau nhiều nhất? Và cả hai làm sao để chấp nhận những bất đồng của nhau?

Không ai có thể sống hoàn toàn trong một cuộc sống yên lặng. Chúng tôi thường hay bất đồng ý kiến trong cuộc sống hàng ngày. Nhưng dù có gây sự với nhau thường cũng chỉ trong chốc lát, lâu hơn là trong một ngày thì cả hai hòa hợp lại với lời xin lỗi của đôi bên.

Mỗi ngày, tôi luôn chọc vợ cười vì tính tôi hay đùa. Chúng tôi gọi nhau bằng ba-má nên vợ tôi thường nói « Ngày nào ba không làm má cười thì thôi nhau ».

Có bao giờ giữa ông bà xảy ra mâu thuẫn đến mức muốn chia tay nhau không?

Có đôi lúc chúng tôi gây nhau « dữ tợn » lắm, nhưng chưa đi tới chỗ muốn chia tay. Cả hai đều có một « quá khứ sôi động », với sự hiểu biết nhau, thương yêu nhau, kính trọng nhau cho nên dễ làm hòa.

Tôi biết ơn vì vợ – « kế mẫu » đã dạy dỗ con gái tôi nên người

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến - 3
Vợ chồng GS Trần Quang Hải tại New York năm 1980

Ông có cảm thấy buồn hay tiếc gì khi ông bà không có người con chung nào?

Chúng tôi không buồn vì không có con với nhau. Trời Phật định đoạt như thế nào thì mình phải chấp nhận. 

Tôi đã có con với người vợ trước. 3 năm sau khi ly dị tôi gặp Bạch Yến. Vợ tôi là « kế mẫu » nhưng thương yêu con gái của tôi như con ruột của mình. Bà còn dạy dỗ con tôi đúng theo truyền thống Việt Nam. 

Nhờ vậy con gái tôi dù sinh ở Pháp nhưng nghe, nói, đọc, viết tiếng Việt thông thạo. Tôi không bao giờ quên công ơn này của vợ.

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến - 4
GS Trần Quang Hải và con gái Minh Tâm

Ông bà đều lớn tuổi, bên cạnh không có con cháu, cả hai chăm sóc nhau như thế nào?

Vợ lúc nào cũng chăm lo sức khỏe cho tôi. Mỗi ngày bà « coi chừng » và khuyên tôi không nên ăn nhiều thịt mà nên ăn rau, trái cây. 

Năm 2017, khi biết tôi mắc bệnh ung thư máu, tiểu đường nặng, suy thận, áp huyết cao… tôi không còn lái xe vì uống nhiều thuốc. Bà ấy trở thành tài xế lái xe đưa tôi đi bệnh viện, nhắc chừng tôi phải uống thuốc đúng ngày giờ.

Tôi uống 20 viên mỗi ngày, y tá tới nhà chích ba lần mỗi tuần, thử máu một lần mỗi tháng. Tôi ba lần « xém chết » vì kỵ thuốc uống.

Tôi suýt bị tai biến não vì độ đường xuống quá thấp phải cấp cứu. May nhờ vợ tôi hay, kịp kêu xe cấp cứu. Tôi nằm bệnh viện 3 lần trong 3 năm 2017, 2018 và 2019.

Ngoài ra, vợ còn lo cơm nước, giặt ủi quần áo, đi chợ búa… cùng đi bộ với tôi 2km mỗi ngày. Nhờ sự chăm sóc chu đáo của vợ mà sức khỏe tôi đã tốt hơn rất nhiều và tôi càng thương vợ hơn. 

Như GS Trần Quang Hải chia sẻ, vợ chăm cho ông từ miếng ăn, giấc ngủ. Vậy ngược lại, ông sẽ chăm lo cho bà như thế nào?

Từ lúc về hưu tới nay, tôi nói vợ để mình làm bếp. Tôi muốn giúp vợ đỡ lo phần nấu nướng. Lúc đầu vợ không chịu vì « nghi ngờ » tài làm bếp của tôi (cười).

Vợ chỉ bằng lòng chỉ dạy tôi cách căn bản pha nước mắm tỏi ớt theo gu miền Nam, cách ướp thức ăn theo Việt, Hàn, Trung Quốc… 

Tôi thường xem các chương trình dạy nấu nướng trên mạng để thay đổi thực đơn mỗi ngày. Dần dần, vợ đã thấy tôi từ « nấu tạm được » thành càng ngày nấu càng ngon.

Hiện, tôi đã biết nấu trên 60 món, một nửa là món ăn Việt Nam, một nửa là các xứ khác. Tôi lo việc rửa chén dĩa, chuẩn bị đồ ăn sáng, cà phê, bánh mì để vợ chồng cùng ăn với nhau. Tuy không nhiều nhưng đó là cách tôi chăm lo cho vợ.

Giấc mơ ấp ủ sau 60 năm xa quê

Một ngày của ông sẽ bắt đầu như thế nào?

Khi còn làm việc công sở, tôi đi làm ở Viện bảo tàng Con người. Cuối tuần hai vợ chồng cùng nhau đi trình diễn khắp Châu Âu theo lịch trình mỗi năm.

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến - 5
GS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến chụp ảnh cùng Tổng thống Pháp Jacques Chirac năm 2002. 

Từ năm 2009, khi về hưu, cuộc sống thường nhật có thay đổi. Tôi vẫn dậy sớm như hồi còn đi làm, nhưng để nghiên cứu hát đồng song thanh (Hát đồng song thanh là sự hài hòa âm thanh mà người hát có thể sản xuất từ sâu trong cổ họng – PV), viết bài và sửa soạn các bài tham luận cho các hội nghị quốc tế.

Tôi đã tham gia hồ sơ Di sản văn hóa phi vật thể của Việt Nam do UNESCO đề xướng trong thời gian hưu trí. 

Trước khi phát hiện bị bệnh ung thư máu, năm 2017 tôi đã tặng cho Viện Âm nhạc Hà Nội hơn 1000 CD nghiên cứu nhạc dân tộc thế giới và hơn 1000 quyển sách tài liệu nghiên cứu dân tộc nhạc học.

Từ ngày biết mình bệnh, tôi có viết hai quyển sách kể lại 50 năm nghiên cứu nhạc truyền thống Việt nam và hát đồng song thanh.

Những năm tháng đã đi qua, ngoài công việc thì điều gì khiến ông cảm thấy hạnh phúc nhất? Vui vẻ nhất?

Suốt 43 năm qua, tôi cảm thấy hạnh phúc nhất là vợ chồng tôi đã tạo một hình ảnh đẹp cho thế giới nghệ sĩ. Đó là lòng chung thủy với nhau, không một tiếng xấu trong cuộc sống, và luôn làm đẹp hình ảnh Việt Nam trong làng văn nghệ thế giới.

Hôn nhân 43 năm ngọt ngào của GS-TS Trần Quang Hải và danh ca Bạch Yến - 6
« Mỗi ngày tôi nói với vợ « Ba thương Má » và bà luôn đáp lời « Má cũng vậy », rồi cả hai cùng cười xòa. Nhờ vậy mà ít khi gây với nhau và tình yêu ngày càng đậm đà ».

Ông bà có định về sống tại Việt Nam những năm tháng sau này không?

Vợ chồng tôi mong muốn trở về sống ở Việt Nam trong những ngày cuối đời. Đó là giấc mơ của những người xa quê hương gần 60 năm. Chúng tôi chỉ sợ người trong nước không coi chúng tôi là người Việt mà chỉ coi là Việt Kiều!

Xin trân trọng cảm ơn ông đã dành thời gian chia sẻ. Kính chúc ông bà luôn nhiều sức khỏe và an vui trong cuộc sống!

Băng Châu

https://dantri.com.vn/van-hoa/hon-nhan-43-nam-ngot-ngao-cua-gsts-tran-quang-hai-va-danh-ca-bach-yen-20210617141835109.htm