Auteur : tranquanghai130544

Thùy Trang: Dàn nhạc Seaphony dân tộc, sao không?

21/05/2019 03:29

Từ « Đêm vô thức bản địa », người trong giới mơ đến một sản phẩm du lịch văn hóa độc đáo có thể hình thành tại TP HCM

« Đêm vô thức bản địa » ra mắt vào năm 2017 với một số đêm diễn, gây ấn tượng đối với những khán giả may mắn thưởng thức trực tiếp ở nhà hát. Mới đây, chương trình này tiếp tục chiếm trọn trái tim người yêu nhạc khi được phát sóng lại trên sóng truyền hình. Hỏi những người tổ chức vì sao không thấy dự án tiếp tục thì nhận được câu trả lời dự án vẫn đang tiến hành chưa có gì để nói.

Ấn tượng khó phai

Là dàn nhạc dân tộc bản địa Việt Nam đầu tiên có quy mô sánh ngang dàn nhạc giao hưởng Tây phương, dàn nhạc Seaphony độc đáo và khác biệt hoàn toàn với các dàn nhạc trong nước và quốc tế trước nay với thanh âm nguyên sơ từ các nhạc khí bản địa được sử dụng thay vì nhạc cụ phổ biến. Không ngoa khi nói rằng « Đêm vô thức bản địa » là một trải nghiệm độc đáo chưa từng có trước nay với sự trình diễn của hơn 50 nghệ nhân, nhạc công của các dân tộc anh em đến từ nhiều vùng miền trên cả nước. Những thanh âm đầy mê hoặc của đàn môi, kèn lá, đàn tính, đàn goong, cồng chiêng, trống baranưng, trống gineng… hòa quyện cùng những làn điệu dân ca đầy cảm xúc đã hớp hồn người nghe.

Để xây dựng dàn nhạc Seaphony, trong năm 2017, nghệ sĩ Nguyễn Nhất Lý, nhạc sĩ Nguyễn Mạnh Tiến cùng các nhạc sĩ tâm huyết của dự án S.E.A Sound đi đến các bản làng miền núi phía Bắc (Lào Cai, Lai Châu, Sơn La, Lạng Sơn, Điện Biên, Yên Bái, Hà Giang), các buôn làng ở 5 tỉnh Tây Nguyên cũng như làng Chăm ở Ninh Thuận, Bình Thuận, tập hợp nghệ nhân và tuyển chọn các nhạc khí tiềm năng cho dàn nhạc từ các dân tộc Tày, Thái, Dao, H’mông, Lào, M’nông, Ê Đê, Jarai,… Tiếp đó là hành trình lao động sáng tạo và tập luyện miệt mài của tập thể các nhạc sĩ, nghệ nhân, nhạc công tham gia trong nhiều tháng ròng. Kết quả, dàn nhạc Seaphony ra mắt bằng một không gian âm nhạc hùng vĩ nên thơ, độc nhất vô nhị trong các buổi diễn « Đêm vô thức bản địa ».

Dàn nhạc Seaphony dân tộc, sao không? - Ảnh 1.

Cảnh biểu diễn “Đêm vô thức bản địa” tại Nhà hát Lớn Hà Nội ngày 12-12-2017Ảnh: Lương Trường

« Đêm vô thức bản địa » nằm trong dự án S.E.A Sound do nghệ sĩ Nguyễn Nhất Lý sáng lập, nhằm xây dựng cộng đồng thưởng thức, biểu diễn, sáng tác và phát triển âm nhạc bản địa các nước Đông Nam Á. Trước khi diễn ra « Đêm vô thức bản địa », các buổi diễn « Đêm vô thức Tây Bắc », « Đêm vô thức Tây Nguyên », « Đêm vô thức Chăm »,… đều diễn ra trước đó. Có thể nói, « Đêm vô thức bản địa » với các chủ đề, gồm: « Tĩnh », « Thanh », « Chuyển », « Ứng », « Thoại », « Động », « Biến », « Vũ », « Bỗng », « Sắc »… chính là một bản hòa ca trọn vẹn và tinh túy nhất của những đêm diễn giới thiệu khí nhạc tiêu biểu của từng vùng miền. Các loại nhạc khí trong chương trình được làm từ chất liệu dân gian tạo những bản hòa tấu mộc mạc, gần gũi. Bên cạnh phần hòa tấu của các nhạc khí, trên sân khấu, nghệ nhân 3 miền ngẫu hứng giao tiếp qua tiếng hát. « Đêm vô thức bản địa » tạo ra sự kết nối các tộc người, vùng miền, văn hóa khác nhau.

Thừa nhân lực, trí lực nhưng thiếu tài lực

Cùng chung tay xây dựng nên « Đêm vô thức bản địa », nhạc sĩ Nguyễn Mạnh Tiến bảo rằng dàn nhạc Seaphony (tái thiết từ tên của dự án âm nhạc S.E.A Sound) được thành lập mang ý nghĩa kết nối văn hóa vùng miền và đặc biệt hướng thế hệ trẻ tìm hiểu về giá trị âm nhạc truyền thống dân tộc. Đó là lý do không gian âm nhạc của « Đêm vô thức bản địa » được cố ý xây dựng từ không gian văn hóa sử thi. Nhạc sĩ Nguyễn Nhất Lý cho biết nhóm của anh làm việc với nghệ nhân 3 miền chỉ có một năm. Buổi công diễn giống như sự thử nghiệm, sau đó dàn nhạc tiếp tục quá trình hoàn thiện. Điều đó khiến cho nhiều người thấy tiếc và mong ngóng ngày « Đêm vô thức bản địa » chính thức có lịch diễn phục vụ khán giả trong nước lẫn quốc tế.

Giới chuyên môn khẳng định so với một dàn nhạc Tây phương, một dàn nhạc dân tộc thuần nhạc cụ Việt Nam đủ sức để thay thế với một biên chế dàn nhạc đầy đủ từ bộ hơi, bộ gõ, bộ dây, thậm chí là một dàn nhạc giao hưởng dân tộc quy mô lớn với lượng nhạc công, nhạc cụ lên đến hàng trăm. Trước năm 1975, Việt Nam đã từng có một dàn nhạc giao hưởng dân tộc với tên gọi Bách Việt, ra mắt bằng tâm huyết của những người yêu nhạc dân tộc. Dàn nhạc ra mắt và chỉ hoạt động được một thời gian là tan rã vì mỗi người có công việc riêng. Trong lễ hội Sài Gòn – TP HCM 300 năm, một dàn nhạc giao hưởng dân tộc đã hình thành, quy tụ hàng trăm nghệ nhân nhạc cụ dân tộc nhưng chỉ trình diễn trong đêm khai mạc rồi giải thể. Nhà hát Ca múa nhạc dân tộc Bông Sen từng có ý định thành lập một dàn nhạc giao hưởng dân tộc như thế nhưng đến nay vẫn chưa thành hiện thực. Nói vậy để khẳng định rằng việc thành lập một dàn nhạc giao hưởng dân tộc hoàn toàn khả thi về mặt nhân lực, trí lực. Theo nhạc sĩ Minh Châu, những người tâm huyết với nhạc dân tộc sẵn sàng góp sức để định hình cho một dàn nhạc giao hưởng dân tộc thuần Việt như thế.

Tuy nhiên, vấn đề lớn là tài lực cần đủ lớn để nuôi dưỡng một dàn nhạc lại là vấn đề bất khả thi. Bởi việc vận hành một dàn nhạc giao hưởng đã không dễ, việc để các nghệ sĩ chuyên tâm cống hiến cho hoạt động của dàn nhạc lại càng không dễ. Nhiều nghệ sĩ nhạc dân tộc đã từng ngồi lại bàn với nhau về việc xây dựng một dàn nhạc giao hưởng dân tộc vì điều đó rất dễ với họ, như khẳng định của nghệ sĩ Hải Phượng. Nhưng nút thắt về tài chính vẫn là điều nan giải. Mọi người vẫn chỉ có thể mong đợi vào nguồn tài trợ từ cơ quan nhà nước, « lúc đó một dàn nhạc giao hưởng dân tộc không có gì khó cả » – nhạc sĩ Minh Châu khẳng định. 

Sẽ là sản phẩm du lịch văn hóa độc đáo

Nhiều người cho rằng « Đêm vô thức bản địa » sẽ là sản phẩm du lịch văn hóa độc đáo, đủ sức cuốn hút du khách nếu nó được đầu tư khai thác theo hướng này.

Chúng ta đang có những chương trình nghệ thuật khai thác yếu tố văn hóa dân tộc đang rất ăn khách với công chúng trong và ngoài nước như chương trình kịch xiếc « À ố show », vở « Làng tôi », vở « Palao » (tác phẩm múa mang văn hóa và tâm hồn Chăm được thể hiện qua ngôn ngữ nghệ thuật đương đại với 20 nghệ sĩ múa, hát và chơi các nhạc cụ truyền thống Chăm), « Teh Dar » (văn hóa Tây Nguyên trên sân khấu đương đại).

Dù chưa phải là những tuyệt phẩm đỉnh cao nhưng nhiều vở diễn trong số này đã hành trình lưu diễn khắp các châu lục, đều nhận được sự yêu thích của khán giả quốc tế.

Vậy nên, một dàn nhạc dân tộc hoành tráng như « Đêm vô thức bản địa » là điều hoàn toàn khả thi và cần thiết cho hoạt động biểu diễn nghệ thuật đang rất tẻ nhạt hiện nay. Thùy Trang

https://nld.com.vn/van-nghe/dan-nhac-seaphony-dan-toc-sao-khong-20190520212511481.htm

THANH HIỆP : ngày 29-3-2019, nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo 101 tuổi) sẽ khai trương hiệu đàn dân tộc

28/03/2019 09:13

(NLĐO) – Sau thời gian dài chuẩn bị chu đáo, ngày 29-3, nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo 101 tuổi) sẽ khai trương hiệu đàn dân tộc với nhiều ý nghĩa trên vùng đất được mệnh danh là sen hồng của tổ quốc – tỉnh Đồng Tháp

Nhạc sư 101 tuổi mở hiệu đàn dân tộc trên đất sen hồng - Ảnh 1.

Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo tại hiệu đàn mang tên ông ở Cao Lãnh, Đồng Tháp

Bà Thu Anh – ái nữ của nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo cho biết từ khi dọn về TP Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp, sinh sống theo lời mời của Bí thư tỉnh ủy Đồng Tháp Lê Minh Hoan, cha bà nhận thấy toàn tỉnh Đồng Tháp có quá ít hiệu đàn dân tộc. Vì vậy, ông có ý định mở hiệu đàn dân tộc nhằm tạo điểm hẹn văn hóa tại Cao Lãnh cho những ai say mê về nhạc cụ dân tộc có thể tìm đến.

Nhạc sư 101 tuổi mở hiệu đàn dân tộc trên đất sen hồng - Ảnh 2.

Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo và GSTS Trần Văn Khê

Ngoài bán, cửa hiệu còn cho khách thuê đàn để tập dợt. Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo cho biết ông muốn tạo mọi điều kiện để các bạn trẻ yêu thích nhạc cụ dân tộc có thể khám phá, học tập, trao đổi kinh nghiệm. Ngoài ra, ông sẵn sàng chia sẻ những bài học từ cơ bản đến nâng cao cho thế hệ trẻ để cùng giữ gìn nghệ thuật đờn ca tài tử Nam Bộ – bộ môn đã được thế giới vinh danh là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.

Nhạc sư 101 tuổi mở hiệu đàn dân tộc trên đất sen hồng - Ảnh 3.

Các học trò của nhạc sư tại hiệu đàn dân tộc chuẩn bị đi vào hoạt động

Nhạc sư 101 tuổi mở hiệu đàn dân tộc trên đất sen hồng - Ảnh 4.

Nhìn ngắm hiệu đàn đầy tâm huyết của mình sắp đi vào hoạt động, vị nhạc sư 101 tuổi mang nhiều cảm xúc

Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo là một trong những người tiên phong trong việc dạy đàn cho người nước ngoài qua phương pháp hàm thụ. Từ những năm 1960 đến 2004, ông đã ghi âm tiếng đàn vào băng cassette gửi ra nước ngoài qua đường bưu điện. Sau này, những học trò của ông đã trang bị cho thầy dàn máy vi tính để ông chuyển sang dạy trực tuyến (online) cho học trò nước ngoài. Tới nay dù ở tuổi 101, nhạc sư Vĩnh Bảo vẫn tiếp tục dạy đàn trên mạng.

Nhạc sư 101 tuổi mở hiệu đàn dân tộc trên đất sen hồng - Ảnh 5.

Ở tuổi 101 nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo vẫn còn dạy đàn qua internet và viết giáo trình giảng dạy đàn tranh

Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo là một trong 5 cá nhân được vinh danh trong lễ trao giải Phan Chu Trinh năm 2015. Sự đóng góp của nhạc sư rất to lớn và chưa có một nghệ nhân nào ở Việt Nam có đủ khả năng để phát huy đờn ca tài tử như ông.

Nói về hiệu đàn sắp khai trương, nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo tâm sự: « Làm sao có thể truyền bá đến thế hệ trẻ những kinh nghiệm trong việc học và chơi nhạc cụ dân tộc để nhân rộng hơn những tấm lòng mộ điệu, cùng gìn giữ nâng niu giá trị truyền thống âm nhạc của thế hệ đi trước là mục đích của tôi ».

Cách giảng dạy của nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo rất khoa học. Mỗi học trò ông đều có hồ sơ riêng, ông soạn từng giáo trình cho từng người. Tự tay ông đóng đàn cho học trò rồi gửi đi khắp thế giới. « Ông là một trong số những nhạc sư hiếm hoi đã cải tiến thành công nhạc cụ dân tộc và được ứng dụng rộng rãi trong nhân dân. Ông cải tiến đàn tranh từ 16 dây thành đàn tranh 17, 19 và 21 dây với kích thước và âm vực rộng hơn » – Tiến sĩ Lê Hồng Phước nói.

Nhạc sư 101 tuổi mở hiệu đàn dân tộc trên đất sen hồng - Ảnh 6.

Nhạc sư và con gái – cô Thu Anh tại hiệu đàn mang tên ông

Địa chỉ hiệu đàn Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo

Số: 134A đường Đinh Bộ Lĩnh, Phường 4, Thành Phố Cao Lãnh, Tỉnh Đồng Tháp.

Điện thoại: 0907.254.418 (cô Thu Anh)

Email: hieudannsvinhbao@gmail.com

Các đầu sách nhạc sư đã xuất bản:

« Thử tự học đàn tranh » do Trung tâm Văn Hóa Thông Tin của tỉnh Long An ấn hành năm 2003. Đây là công trình nghiên cứu khoa học rất có giá trị về mặt sư phạm và nghệ thuật âm nhạc cổ truyền do nhạc sư Vĩnh Bảo đã dày công nghiên cứu chú trọng về hai mặt lý thuyết và thực tạp tự học đàn tranh. Có dĩa CD kèm theo để minh họa nên rất dễ học, dễ hiểu.

– « Thử tự học đàn tranh » do một nhóm học trò Việt Nam ở Hoa Kỳ sản xuất, 4 DVD bằng tiếng Việt do nhạc sư Vĩnh Bảo dẫn giải và minh họa.

– « Self taught Vietnamese Zither » do một nhóm học trò Việt Nam của nhạc sư Vĩnh Bảo ở Hoa Kỳ sản xuất, 3 DVD bằng tiếng Anh do nhạc sư Vĩnh Bảo giải thích và minh họa. Thanh Hiệp, ảnh do nghệ sĩ cung cấp

https://nld.com.vn/van-nghe/nhac-su-101-tuoi-mo-hieu-dan-dan-toc-tren-dat-sen-hong-20190327225321275.htm?fbclid=IwAR1Za5RXn0YFGvN7A1SNlkOgdFOJYG7GE2Jfygqui4Wj1kdMY3ZY_OvGXLA

GS Trần Quang Hải thoát chết trong gang tấc – Pr.Tran Quang Hai a échappé de peu à la mort – Prof. Tran Quang Hai escaped death in a narrow way.

GS Trần Quang Hải thoát chết trong gang tấc vì độ đường xuống quá thấp gần tạo hôn mê, gây sưng phổi và suy thận phải chở cấp cứu vô nhà thương. Nhờ có Bạch Yến gọi sở chửa lửa cứu thương chở vô nhà thương cấp cứu kịp thời . Nếu ở nhà một mình thì tôi đã đi bán muối rồi .Nằm chữa trị hai tuần. Nhập viện 2 tháng 5, xuất viện 15 tháng 2019. Trị xong nhưng hai chưn vì muối trong nước biển sau gần hai tuần đã ứ đọng nhiều trong cơ thể làm sưng chưn do bịnh sưng khớp xương (goutte – gout) nên phải ngồi xe lăn một thời gian . Sụt 6 ký sau hai tuần trong nhà thương .

Professeur TRAN QUANG HAI a échappé de peu à la mort à cause d’une forte baisse de glycémie (hypoglycémie) dont la cause venait d’une infection pulmonaire et une insuffisance rénale découvertes après les examens médicaux à l’hôpital

Prof. TRAN QUANG HAI escaped death in a narrow way due to an extreme low level of blood sugar which came from a pulmonary infection and a kydney failure discovered at the hospital after some medical exams.

mang mặt nạ dưỡng khí để thở – porter le masque d’oxigène pour respirer

trong khi chờ đợi đưa đi khám bịnh – en attendant une série d’examens médicaux

mệt trong khi chờ đợi đưa đi khám bịnh – fatigué en attendant un certain nombre d’examens médicaux

suốt hai tuần phải mang mặt nạ dưỡng khí nhiều lần trong ngày – porter le masque d’oxigène plusieurs fois par jour

ngày xuất viện phải ngồi xe lăn vì hai bàn chưn bị sưng không đi được – le jour de sortie de l’hôpital, il faut utiliser la chaise roulante car les deux pieds enflés ne me permettent pas de marcher

Mẹ Việt ở Malaysia trang trí đĩa thức ăn ‘đẹp như tranh’.

Mẹ Việt ở Malaysia trang trí đĩa thức ăn ‘đẹp như tranh’.

Chủ đề trang trí của chị Hường khi là bức tranh hồ sen mùa hạ, lúc lại là hình ảnh cô gái Việt trong tà áo dài.

Chuyện nấu nướng với một số người là năng khiếu bẩm sinh, số khác do chăm chỉ rèn luyện, trau dồi. Còn chị Nguyễn Thị Hường, hiện sống tại Kuala Lumpur (Malaysia) thì cười vui mà nói giống như do “hoàn cảnh xô đẩy”.
“Do sống xa quê hương nên lúc thèm ăn đồ Việt, tôi bắt buộc phải mày mò nấu nướng, đặc biệt là thời gian đầu khi chưa quen với đồ ăn nước bạn”, chị Hường chia sẻ.
Hiện tại, thỉnh thoảng chị Hường còn nhận làm tiệc cho các sự kiện sinh nhật, cưới hỏi, liên hoan hay các cuộc gặp gỡ ở đại sứ quán. Sở trường của chị là gỏi cuốn và các món ăn finger foods (như nem rán, chạo tôm, cá nướng…). Và mỗi đĩa thức ăn đều được trang trí theo chủ đề các mùa hoặc lấy cảm hứng từ những điều bất chợt.
Chị Hường bảo việc trang trí các đĩa thức ăn là “điều không thể thiếu” với chị, giống như nấu nướng cần có gia vị; tuy nhiên không phải lúc nào chị cũng chọn phong cách cầu kỳ. Những lúc nhiều thời gian, chị có thể dành cả 2 tiếng để tỉa hình chú cá bằng cà rốt, nhưng có lúc chỉ cần vài chiếc lá xà lách, bông hoa cà chua, gốc cải chíp… là đã có thể khiến đĩa thức ăn trở nên sinh động.
Mặc dù luôn cố gắng tìm ra những cách trang trí mới mẻ, chị Hường vẫn mong muốn giữ được “hồn Việt” trong từng chi tiết. Chị bảo: “Đó là nét dân dã nhưng vẫn sang trọng, đẹp mắt”. Hơn nữa, việc dành tâm huyết cho mỗi bữa ăn của chị Hường càng trở nên ý nghĩa hơn khi chị mong ở nơi xa xứ, các con mình vẫn hiểu về ẩm thực Việt – một nét văn hóa đáng tự hào. Bữa tối luôn được coi là bữa cơm đoàn viên sau một ngày làm việc, học tập của tất cả các thành viên trong gia đình chị Hường.
Mỗi khi đem ra một đĩa thức ăn trang trí hấp dẫn, chị Hường đều nhận được những lời khen của các người bạn nước ngoài. Chị thấy mình có thêm động lực để tiếp tục sáng tạo và vui vì được sống với đam mê.
Phần lớn đĩa thức ăn của chị Hương được lấy cảm hứng từ các mùa trong năm. “Mùa xuân tôi trang trí các loại hoa nhỏ, mùa đông thì theo phong cách phương Tây, còn mùa hè có thể pha trộn nhiều chi tiết”, chị Nguyễn Hường cho biết.
Hay có khi chị mô phỏng hình ảnh của mình với cô bạn thân trong tà áo dài Việt.
Việc trang trí không nhiều thời gian nhưng chị Hường thường chuẩn bị khá lâu. Dù chọn cách trang trí nào, theo chị vẫn phải giữ được đồ ăn đảm bảo tươi, nóng.
Để không bị lộn xộn giữa các khâu, chị Hường thường lên ý tưởng trước, món lạnh, món nóng, món nào sẽ để đĩa nào và trang trí theo kiểu gì… Vì thế, có những khi phải chuẩn bị tiệc cho hơn 100 khách, chị Hường chỉ cần nhờ thêm một người giúp đỡ là có thể giải quyết mọi việc “êm ru”.
Đối với những bữa cơm hàng ngày, chị Hường cho rằng chỉ cần sạch sẽ và đầy đủ dinh dưỡng là được. Khi cần trang trí mà không thể gọt tỉa cầu kỳ, chị em chỉ cần sử dụng những cái mẹt, rồ hoặc hoa cà chua đơn giản... để khiến bàn ăn hấp dẫn hơn. Mới đầu có thể chưa đẹp nhưng sau quen và lên tay - đó là lời khuyên của chị Hường đối với các bà nội trợ. 

Đối với những bữa cơm hàng ngày, chị Hường cho rằng chỉ cần sạch sẽ và đầy đủ dinh dưỡng là được. Khi cần trang trí mà không thể gọt tỉa cầu kỳ, chị em chỉ cần sử dụng những cái mẹt, rổ hoặc hoa cà chua đơn giản… để khiến bàn ăn hấp dẫn hơn. “Mới đầu có thể chưa đẹp nhưng sau quen và lên tay” – đó là lời khuyên của chị Hường đối với các bà nội trợ.

Page 1 of 3

Thanh Hiệp: Giáo sư Trần Quang Hải thoát chết trong gang tấc

17/05/2019 09:36

(NLĐO) – GS Trần Quang Hải, con trai trưởng của GS-TS Trần Văn Khê, đã được vợ là nữ danh ca Bạch Yến đưa đi cấp cứu trong tình trạng bị liệt.

Giáo sư Trần Quang Hải thoát chết trong gang tấc - Ảnh 1.

GS Trần Quang Hải trong ngày xuất viện 15-5 tại Pháp

Sự việc xảy ra lúc 3 giờ ngày 2-5 (theo giờ địa phương). Hôm 15-5, khi sức khỏe đã hồi phục, GS Trần Quang Hải kể lại quá trình thoát chết trong gang tấc của mình.

« Bạch Yến phải gọi xe cứu thương chở gấp tôi vào bệnh viện Villeneuve St. Georges để cấp cứu vì độ đường trong máu của tôi xuống quá thấp. Khi đó, các bác sĩ đã khám và cho biết tôi bị sưng phổi và suy thận, bên cạnh căn bệnh ung thư máu, tiểu đường mãn tính » – GS Trần Quang Hải nói.

Sau 12 ngày chữa trị, sức khỏe của ông đã trở lại bình thường nhưng 2 bàn chân vẫn bị sưng phù, không thể đi đứng được. Ngày 15-5, các bác sĩ cho ông xuất viện. Ông cho biết bản thân còn sống là điều hạnh phúc để tiếp tục dành thêm thời gian cho hoạt động phổ biến âm nhạc truyền thống Việt Nam trên thế giới.

GS Trần Quang Hải vừa xuất bản 2 quyển sách gồm « 50 năm nghiên cứu nhạc truyền thống Việt Nam » và « Hát đồng song thanh » tại Mỹ. 

Giáo sư Trần Quang Hải thoát chết trong gang tấc - Ảnh 2.

GS Trần Quang Hải được điều trị tại Pháp

Nữ danh ca Bạch Yến túc trực bên cạnh ông để chăm sóc, an ủi, động viên chồng vượt qua căn bệnh. Sức làm việc của chồng đã làm bà nể phục. « Hoài bão của anh ấy rất nhiều, tôi hiểu và cảm thông nhưng sức khỏe mới là điều quan trọng nhất hiện nay » – bà xúc động.

Con trai trưởng của GS-TS Trần Văn Khê cũng tâm sự về di nguyện của cha mình là tạo một không gian văn hóa, quỹ học bổng chưa thực hiện được. Ông cảm kích tấm lòng của NSND Kim Cương và thầm mong bà sớm hoàn thành tâm nguyện tạo một không gian văn hóa dành cho GS-TS Trần Văn Khê ở TP HCM.

Giáo sư Trần Quang Hải thoát chết trong gang tấc - Ảnh 3.

GS Trần Quang Hải được điều trị tại Pháp Thanh Hiệp (ảnh: Bạch Yến)

https://nld.com.vn/van-nghe/giao-su-tran-quang-hai-thoat-chet-trong-gang-tac-20190517070936914.htm

Nhạc sư Vĩnh Bảo : Dạ cổ hoài lang

Dạ cổ hoài lang.
Tôi đả nhiều lần nói về bản đờn nầy kể như chấm dứt, nhưng không ngờ hôm nay bắt buộc phải quay trở lại.
Chủ trương của tôi là “nói có sách, mách có chứng”. Rất tiêc là tôi không biết ông Cao-văn-Lầu. Nghe trực tiếp ông đàn. Nghe tiếng đàn của ông trong dỉa nhựa, Đài Phát Thanh, Xem nhửng tài liệu âm nhạc chính tay ông viết. Sự góp mặt của ông trong nhóm lớn hay nhỏ Đờn Ca Tài Tử. Nội cái lên dây đàn, tôi củng có thể biết tuổi nghể của người đàn huống hồ được trực tiếp nghe ông Cao-văn-Lầu đàn mà không biết ông là cha đẻ Dạ cổ hoái lang.
Mặc dù khi lên 6 (năm 1924) được Thầy dạy và đàn rành rẻ 2 bản Dạ cổ hoài lang và Hành Vân, bởi trong tay không có tư liệu đáng tin tưởng, ai tôi không dám nói chớ riêng tôi, mặc dù đả 102 tuổi, tôi vẩn mù tịch, không biết ai sáng tác Dạ cổ hoài lang. Là nhạc sỉ, với khả năng có giới hạng, khách quan, không cảm tình cảm tính, phân tách Dạ cổ hoài lang, đối chiếu nó với bản Hành Vân thì thấy trong Dạ cỏ hoài lang có mốt số câu nguyên xi của (Hành Vân. ví dụ như: câu 1 Xự cống xê xang hò. Câu 3. Xê xang xự xang hò xự xang. Dạ cổ hoái lang câu 17. Xự cống xê xang hò. 18. Xê xang xự xang hò xự xang (còn mấy câu khác nửa), đồng thời theo dỏi sự phát triển của nó từ Dạ cổ hoài lang bản nhịp đôi, đàn Kìm sử dung dây Bắc, ra Vọng cổ hoài lang bản nhịp tư, Đàn Kìm sử dung dây Hò tư, Vọng cổ bản nhịp 8, nhịp 16 và Vọng 6 câu nhịp 32.
Uống nươc nhớ nguồn, người ta quay lại Dạ cổ hoài lang, không phải xem nó là áng nhạc tuyệt vời mà là để cho thấy Dạ cô hoài lang có công sanh, không công dưởng. Vọng cô được ưa chuộng là việc làm tập thể với tim óc của nhiều Nhạc sư, Nhạc sỉ, Nghệ sỉ, Ca sỉ, người viết lời.
Đờn Ca Tài Tử áp dụng 20 Bản Tổ. Hai chục Bản nầy đều khuyết danh, không biết ai sáng tác, sáng tác vào thời điểm nào và tại đâu. Thậm chí tên của bản đờn củng vậy. Ví dụ như bản mang tên Tây Thi, người nói là tên nàng Tây Thi, người nói là đi Tây thi đờn. Bản Lưu thuỷ trường là sông sâu nước chảy cho thấy là nước sống về nông nghiệp. Mặt trống da trâu da bò, trâu bò cày ruộng. Sừng trâu cưa ra làm đồ gỏ, khi gỏ nghe cốc cốc. cốc là thóc ……….
16-05-2019


Vĩnh-Bảo

TRAN QUANG HAI’s Book: 50 Years of Research in Vietnamese Traditional Music and Overtone Singing (Anglais) on AMAZON

TRAN QUANG HAI: 50 Years of Research in Vietnamese Traditional Music and Overtone Singing (Anglais) Broché – 29 janvier 2019

de Dr. Hai Quang Tran (Auteur) 5.0 étoiles sur 5 1 commentaire client


Voir les formats et éditions

THANH HIEP : Dở dang di nguyện Trần Văn Khê

13/05/2019 07:30

Di nguyện của GS-TS Trần Văn Khê chưa được thực hiện, sau gần 4 năm kể từ khi ông qua đời

Gần 4 năm kể từ ngày GS-TS Trần Văn Khê qua đời, di nguyện của ông vẫn chưa được thực hiện. Những người nặng lòng với di sản mà ông để lại cho đời đang dốc sức xây dựng không gian mang tên ông với mục đích duy trì hoạt động văn hóa nghệ thuật và nghiên cứu âm nhạc dân tộc nhưng xem ra lắm vất vả, nhọc nhằn.

Để mất một địa chỉ văn hóa

GS-TS Trần Văn Khê mất ngày 24-6- 2015, kể từ ngày đó TP HCM đã mất đi một địa chỉ văn hóa đáng tin cậy đối với những người trân quý âm nhạc truyền thống nói riêng và văn hóa nghệ thuật dân tộc nói chung. Từ năm 2006, ở tuổi 85, GS-TS Trần Văn Khê đã hồi hương, chính thức rời nước Pháp để về sinh sống, làm việc tại TP HCM (ông vẫn giữ quốc tịch Việt Nam).

Dở dang di nguyện Trần Văn Khê - Ảnh 1.

Các nghệ sĩ sân khấu, nghệ nhân đờn ca tài tử Nam Bộ giao lưu biểu diễn tại nhà GS-TS Trần Văn Khê, số 32 Huỳnh Đình Hai, quận Bình Thạnh, TP HCM

Sự trở về của GS-TS Trần Văn Khê đã được bàn bạc và có nhiều buổi gặp gỡ giữa ông và các cơ quan quản lý liên quan, trong đó đáng chú ý là đề án nhà Trần Văn Khê do Sở Văn hóa – Thông tin TP HCM soạn thảo tháng 11-2003. Theo đó, năm 2005, UBND TP HCM giao cho sở này ngôi nhà 32 Huỳnh Đình Hai (quận Bình Thạnh, TP HCM) để làm nơi bảo quản, trưng bày hiện vật và làm nơi ở cho GS-TS Trần Văn Khê những năm cuối đời.

Đến năm 2006, Sở Văn hóa – Thông tin TP HCM đã có quyết định cùng các bên liên quan tiếp nhận 435 kiện sách, trong đó hơn 10.000 đầu sách, tạp chí liên quan đến nghiên cứu, giới thiệu âm nhạc truyền thống Việt Nam và âm nhạc thế giới; hiện vật âm nhạc (nhạc cụ, đĩa, băng ghi âm, hình ảnh, sách báo, bằng khen, huy hiệu…)… Trong đó, có khoảng 200 quyển du ký gắn với cuộc đời, sự nghiệp của GS-TS Trần Văn Khê.

Địa chỉ văn hóa mang tên GS-TS Trần Văn Khê đã đi vào hoạt động, số 32 Huỳnh Đình Hai trở thành địa chỉ thường xuyên tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa, cung cấp kiến thức về âm nhạc dân tộc, nghệ thuật cải lương, nghệ thuật hát bội, đờn ca tài tử, nhã nhạc cung đình Huế… hoàn toàn miễn phí dành cho công chúng. Thế nhưng, chưa đến 2 tháng sau khi GS-TS Trần Văn Khê qua đời, ngôi nhà này được bàn giao cho Trung tâm Bảo tồn và Phát huy giá trị di tích lịch sử văn hóa TP HCM (gọi tắt là Trung tâm Bảo tồn di tích) quản lý. Tất cả hiện vật, tài liệu, sách… gắn bó với cuộc đời, sự nghiệp của GS-TS Trần Văn Khê đã được giao cho Bảo tàng TP HCM và Thư viện Khoa học tổng hợp quản lý.

Hiện nay, số 32 Huỳnh Đình Hai trở thành văn phòng của Trung tâm Bảo tồn di tích. Ông Trương Kim Quân, Giám đốc trung tâm, cho biết theo quyết định của UBND TP HCM, Trung tâm Bảo tồn di tích quản lý phần nhà để làm văn phòng trung tâm. Phần kho tư liệu phía sau sẽ do Bảo tàng TP HCM quản lý.

Như vậy, coi như đã mất một địa chỉ văn hóa, dù các đơn vị quản lý có kế hoạch xây dựng phương án sẽ tổ chức trưng bày chuyên đề triển lãm vào dịp kỷ niệm ngày mất hoặc ngày sinh GS-TS Trần Văn Khê những năm chẵn nhưng trên thực tế vẫn chưa được thực hiện.

Canh cánh nỗi lòng

NSND Kim Cương và một nhóm bạn hữu cảm thấy có lỗi với ông khi chưa thực hiện được di nguyện của người quá cố. Bà tâm sự: « GS-TS Trần Văn Khê luôn mong muốn bảo tồn, phục hưng nền âm nhạc truyền thống Việt Nam, qua việc tổ chức lập quỹ học bổng hoặc Giải thưởng Trần Văn Khê để hằng năm phát cho người có công trình nghiên cứu hoặc cống hiến xuất sắc về âm nhạc truyền thống Việt Nam. Ở đó, còn có thư viện mang tên ông, giúp người đọc có điều kiện tham khảo tư liệu để nghiên cứu, phát huy những giá trị to lớn của âm nhạc dân tộc. Cứ nghĩ đến những điều ông viết trong bản di nguyện mà chưa thực hiện được, sau gần 4 năm ông ra đi, trong đó ngôi nhà số 32 Huỳnh Đình Hai, nơi ông sinh sống, tổ chức nhiều hoạt động âm nhạc lúc sinh thời đã không được gìn giữ đúng ước nguyện của ông, tôi cứ canh cánh bên lòng nỗi niềm như một người bất tín » – NSND Kim Cương tâm sự.

NSND Kim Cương cũng mong muốn thành lập Quỹ Trần Văn Khê để trao học bổng, tài trợ cho các dự án nghiên cứu, phát huy những giá trị của âm nhạc truyền thống và văn hóa nghệ thuật nước nhà.

Khi qua đời, tang lễ GS-TS Trần Văn Khê được tổ chức rất trang trọng, số tiền phúng điếu lên đến 700 triệu đồng. GS-TS Trần Quang Hải là con trai cả, được cha tin cậy và ủy thác nhiều điều tâm đắc. Tuy nhiên, năm nay ông cũng đã 75 tuổi lại đang mắc phải căn bệnh ung thư máu. Trong thư ngỏ gửi chính quyền sau khi cha ông qua đời, GS-TS Trần Quang Hải trình bày việc thành lập Quỹ Trần Văn Khê rất khó thực hiện được vì ông là người nước ngoài, có rất nhiều trở ngại trong việc quản lý trực tiếp quỹ. Quỹ cần phải có trụ sở nhất định và phải có ngân khoản thường trực để trang trải mọi chi phí. Cũng như dự án Nhà Lưu niệm Trần Văn Khê, tuy đã được UBND TP HCM đồng ý giao căn nhà số 32 Huỳnh Đình Hai nhưng số tiền hưu trí ít ỏi của ông tại Pháp không đủ khả năng trang trải cho hoạt động của nhà lưu niệm. GS-TS Trần Quang Hải đã đề xuất giải quyết số tiền 700 triệu đồng vào mục đích từ thiện hoặc trao giải thưởng mang tên Trần Văn Khê. Hiện số tiền này vẫn được những người có trách nhiệm giữ gìn.

Di nguyện của GS-TS Trần Văn Khê đang dang dở là một lời nhắc nhở đối với chúng ta. 

Không bằng tỉnh lẻ

NSND Kim Cương và các bạn hữu đang xúc tiến dự án xây dựng không gian văn hóa Trần Văn Khê. « Bằng mọi cách chúng tôi sẽ thực hiện các thủ tục để thiết lập lại không gian mang tên GS-TS Trần Văn Khê » – NSND Kim Cương khẳng định quyết tâm. Theo bà, TP HCM được xem là trung tâm văn hóa lớn nhưng chưa có địa chỉ của một nhà văn hóa đúng nghĩa. Không cần phải khao khát như thế giới, ngay tại TP Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp, chính quyền và người dân nơi đây cũng đã ưu ái xây dựng nhà trưng bày được xem là không gian của nhạc sư Vĩnh Bảo; TP Huế có nhà của điêu khắc gia Điềm Phùng Thị, Lê Bá Đảng; còn chúng ta vẫn chưa có một không gian nhỏ nào đó cho GS-TS Trần Văn Khê. Bài và ảnh: Thanh Hiệp

https://nld.com.vn/van-nghe/do-dang-di-nguyen-tran-van-khe-2019051222132387.htm

THÚY BÌNH :Dấu ấn nhạc sĩ trẻ

Dấu ấn nhạc sĩ trẻ

SGGP Thứ Ba, 23/4/2019 08:08 Trong những ngày tháng 4 lịch sử này, các thành viên nhóm HAN gồm những nhạc sĩ trẻ của Hội Âm nhạc TPHCM đã vui mừng đón nhận các bằng khen, Giải thưởng Văn học nghệ thuật (VHNT) 5 năm lần thứ 2 của UBND TPHCM trao tặng cho 3 ca khúc: Guitar lính đảo (Nguyễn Quang Vinh), Công ơn Hùng Vương (Hoài An) và Nhật ký của mẹ (Nguyễn Văn Chung). 

Niềm hạnh phúc và tự hào ấy đã lan tỏa đến nhiều nghệ sĩ trẻ, là động lực thúc đẩy các tay viết mạnh dạn đầu tư cho sáng tác, sáng tạo nghệ thuật, góp những giai điệu hay, ca từ đẹp vào vườn hoa muôn sắc của VHNT TPHCM. 

Dấu ấn nhạc sĩ trẻ ảnh 1

Nhóm HAN biểu diễn trong chương trình nghệ thuật “Bài ca người lính” Cách đây 5 năm, nhóm HAN được thành lập hội tụ những nhạc sĩ trẻ, năng động, đa tài. Mỗi thành viên của nhóm có thể sử dụng vài loại nhạc cụ, họ sáng tác những tác phẩm âm nhạc đáp ứng nhu cầu của đời sống xã hội. Nhóm vừa đàn vừa hát, tham gia nhiều chương trình giao lưu biểu diễn nghệ thuật, phục vụ văn nghệ ở TPHCM và các tỉnh, thành. Đặc biệt, đang trong độ chín muồi của tay nghề, lại tâm huyết nên nhóm đã cho ra đời rất nhiều sáng tác mới, chất lượng, đậm chất trẻ, dễ dàng tiếp cận được công chúng yêu nhạc.

Nhiều tác phẩm của nhóm đã lan tỏa sâu rộng trong đời sống xã hội. Sáng tác Guitar lính đảo đã trở thành một ca khúc nằm lòng của nhiều chiến sĩ biên phòng, hải quân, công an, đoàn viên thanh niên, sinh viên, học sinh. Ca khúc của nhạc sĩ Nguyễn Quang Vinh sớm được yêu thích và thường xuyên góp mặt trong các chương trình biểu diễn nghệ thuật lớn nhỏ, các chương trình ca nhạc giao lưu hướng về biển đảo quê hương, hát về người lính bộ đội Cụ Hồ. 

Nhật ký của mẹ khi ra đời và được dựng MV với kinh phí đầu tư chỉ 3 triệu đồng; bản hòa âm của nhạc sĩ Tuấn Mario, ca sĩ Hiền Thục thể hiện, nghệ nhân Trí Đức trình diễn tranh cát, góc máy quay của nhạc sĩ Vũ Quốc Bình; đã thành công ngoài mong đợi. Đặc biệt, ca khúc đã trở thành một bài hát truyền thống quen thuộc dành cho các bệnh viện sản khoa. Riêng Bệnh viện Từ Dũ cũng đặt ra kế hoạch sử dụng những hình ảnh và ca từ của bài hát để trang trí trong khuôn viên bệnh viện. Không chỉ vậy, sáng tác đậm tình mẫu tử này còn vươn ra thế giới, được Trung tâm Casa Musica của Đức đưa vào Tuyển tập các ca khúc quốc tế; được dịch sang tiếng Nhật để biểu diễn và đưa vào giáo trình kể chuyện DVD để giảng dạy trong các trường tiểu học ở Nhật Bản. 

Ca khúc Công ơn Hùng Vương với phần hòa âm của nhạc sĩ Lý Huỳnh Long, được thể hiện qua giọng ca Võ Hạ Trâm, là một sáng tác mang đậm chất rock, giai điệu vừa mượt mà vừa mạnh mẽ, lời ca giản dị nhưng thể hiện đủ đầy sự hoành tráng của một giai đoạn lịch sử dựng nước, giữ nước của ông cha. Đây là một sáng tác nằm trong loạt ca khúc được nhạc sĩ Hoài An đầu tư từ năm 2001 đến nay, theo chủ đề huyền sử – truyền thuyết, gồm: Tiếng trống Mê Linh, Bạch Đằng giang, Hào khí Thăng Long, Tinh thần Đông A, Sơn Tinh – Thủy Tinh, Ngọn cờ lau, Chuyện thành Cổ Loa, Cổ tích Thạch Sanh, Bánh chưng bánh dày, Trương Chi – Mỵ Nương… 

Các sáng tác âm nhạc tiêu biểu được biểu dương trong đợt giải thưởng VHNT lần này đã ghi điểm cho một thế hệ nhạc sĩ trẻ dần trưởng thành, nỗ lực mang đến đời sống âm nhạc thành phố những sáng tác chất lượng với tính thẩm mỹ, nghệ thuật cao, góp phần phát huy vai trò, giá trị của âm nhạc đối với đời sống xã hội, xây dựng một nền âm nhạc trẻ Việt Nam phong phú, chất lượng.

THÚY BÌNH

http://www.sggp.org.vn/dau-an-nhac-si-tre-588798.html