Jour : 22 octobre 2018

Thanh Hiệp : »Kiều Nữ » Bích Sơn bây giờ ra sao?

22/10/2018 09:39

(NLĐO)- Sau một thời gian dài sống ẩn danh, không xuất hiện bất cứ nơi nào, nghệ sĩ Bích Sơn – người được mệnh danh là « Kiều Nữ » của sân khấu cải lương – đã tái xuất trong sự bất ngờ của nhiều nghệ sĩ đồng nghiệp.

Kiều Nữ Bích Sơn bây giờ ra sao? - Ảnh 1.

« Kiều nữ » Bích Sơn của đoàn cải lương Thanh Minh, Thanh Nga ngày xưa và bây giờ

Với mái tóc bạc trắng, gương mặt phúc hậu, nữ nghệ sĩ từng được khán giả yêu mến cải lương đặt nghệ danh là « Kiều nữ của sân khấu cải lương » năm nay đã 82 tuổi. Dáng đi của nữ nghệ sĩ vẫn còn nhanh nhẹn, nụ cười vẫn tươi khi gặp khán giả nhận ra bà.

Nghệ sĩ Bích Sơn không tham gia bất kỳ một sự kiện văn nghệ nào của cộng đồng kiều bào tại Mỹ hơn 20 năm qua. Bà sống tại một khu vực có đông người Mỹ gốc Hoa và Việt tại Los Angeles. Bà cho biết sức khỏe vẫn tốt do mỗi ngày bà chịu khó cùng chồng đi dạo bộ quanh các con phố gần nhà. Dù không tham gia các sự kiện văn nghệ nhưng bà vẫn liên lạc thường xuyên với các nghệ sĩ sinh sống ở hải ngoại. NS Phượng Liên cho biết thi thoảng hai bà có nói chuyện thăm hỏi sức khỏe và nhắc lại những vở tuồng hay của sân khấu cải lương, bộ môn mà đến nay đã tròn một thế kỷ.

Kiều Nữ Bích Sơn bây giờ ra sao? - Ảnh 2.

Kiều nữ Bích Sơn ngày nay

Bà đã từng nói với PV khi liên hệ với bà qua sự giới thiệu của NS Phượng Liên: « Tôi cảm ơn tấm lòng của khán giả yêu mến tôi, dù có nhiều lời mời từ khán giả kiều bào tại Mỹ mong muốn Bích Sơn xuất hiện trong các chương trình văn nghệ cộng đồng nhưng tôi đã từ chối. Vì năm nay tôi đã 82 tuổi rồi, quay lại sàn diễn không còn như xưa sẽ làm khán giả thất vọng » – Theo lời NS Phượng Liên, có lẽ NS Bích Sơn muốn khán giả chỉ nên nhớ hình ảnh một « Kiều nữ » ngày nào trên sân khấu cải lương với giọng ca trầm ấm, đôi mắt đẹp thoáng buồn của bà.

« Thời đó, vẻ đẹp của NS Bích Sơn thích hợp vào vai mỹ nhân xứ Nhật, cộng thêm bà có giọng hát trầm bổng, nhịp nhàng với tiếng đàn samisen đã thấm vào lòng khán giả. Nên  vở « Khi hoa anh đào nở » ra đời đã đưa bà lên đỉnh cao vinh quang, bà được trao giải Thanh Tâm năm 1960″ – nhà báo lão thành Huỳnh Công Minh nhắc lại.

Kiều Nữ Bích Sơn bây giờ ra sao? - Ảnh 3.

Một thời bà làm say đắm khán giả với nghệ danh do người xem tặng, « Kiều nữ Bích Sơn ».

Nhắc lại kỷ niệm năm 1962, khi bà Bầu Thơ ký hợp đồng mời nghệ sĩ Bích Sơn về diễn cho đoàn Thanh Minh Thanh Nga, danh hài Bảo Quốc nói lúc đó NSƯT Thanh Nga đoạt huy chương vàng giải Thanh Tâm năm 1958, trong số nữ nghệ sĩ trẻ đẹp được mời về đoàn có NS Bích Sơn, Phương Ánh, Bích Thủy, Thanh Thanh Hoa, Ngọc Giàu, Thúy Lan.

« Các chị là nữ diễn viên thế hệ mới, đã cùng với các nữ danh ca Út Bạch Lan, Ngọc Nuôi, Bé Hoàng Vân và các nam nghệ sĩ Út Trà Ôn, Hữu Phước, Thành Được, Việt Hùng, Út Nhị, Văn Chung…làm nên thương hiệu sáng rực cho Thanh Minh, Thanh Nga. Gia đình chúng tôi luôn nhớ ơn chị Bích Sơn và các nghệ sĩ đã cộng tác với má tôi – bà Bầu Thơ » – NSƯT Bảo Quốc đã tâm sự.

Kiều Nữ Bích Sơn bây giờ ra sao? - Ảnh 4.

« Kiều nữ Bích Sơn » lúc trẻ

NS Bích Sơn là cháu của nghệ sĩ tài danh Bích Thuận. Bà sớm bộc lộ năng khiếu nghệ thuật nên được NS Bích Thuận dẫn đắt vào nghề diễn viên vào những năm 1955-1956. Bà đã có những vai diễn được khán giả thời đó mến mộ trên sấn khấu đoàn cải lương Kim Chung.

« Khán giả nhớ nhất là mái tóc dài như suối phủ bờ vai, cặp mắt mơ mộng với nụ cười ẩn chứa nổi buồn man mác của Bích Sơn và còn một nét đặc biệt đó là cô gái đất Bắc có giọng ca truyền cảm, ngâm thơ rất hay » – NSƯT Hùng Minh – HCV giải Thanh Tâm năm 1959 đã nói.

Năm 1957, NS Bích Sơn gia nhập đoàn cải lương Bích Thuận và lúc này thi sĩ Kiên Giang – Hà Huy Hà đang viết tuồng cho đoàn Bích Thuận, ông thấy NS Bích Sơn duyên dáng, thanh tao đã đặt cho bà nghệ danh « Kiều nữ » của sân khấu cải lương. Cũng như ông đã từng đặt nghệ danh « Con nhạn trắng Gò Công » cho nữ danh ca Phương Dung.

k7

« Kiều nữ Bích Sơn » lúc trẻ

Khởi đầu sự nghiệp diễn viên trên sân khấu đoàn hát Kim Chung, nhưng NS Bích Sơn nổi bật trên sân khấu đoàn cải lương Thuý Nga trong vở « Khi hoa anh đào nở » của đôi soạn giả tài danh Hà Triều – Hoa Phượng.

Sau đoàn Thúy Nga, NS Bích Sơn đã diễn qua nhiều đoàn hát như: « Trăng mùa thu », « Thanh Minh – Thanh Nga ». Bà có nhiều vai diễn ấn tượng trong những vở như: « Tâm tình cô gái Thượng », « Tóc em chưa úa trăng thề », « Mối duyên thiên lý », « Hoa mùa gió loạn », « Áo cưới trước cổng chùa »…

NS Bích Sơn còn tham gia bên điện ảnh, diễn xuất thành công vai Thu trong phim « Bụi đời » của đạo diễn Lê Mộng Hoàng (năm 1957) và vai cô gái điếm trong phim « Thế hệ 20 » do NSND đạo diễn Nguyễn Thành Châu thực hiện.

Sau ngày đất nước thống nhất, bà đầu quân về đoàn « Thanh Minh – Thanh Nga », thể hiện xuất sắc những vai như: Nữ tướng Thánh Thiên trong vở « Tiếng trống Mê Linh », Cố mẫu trong vở « Thái hậu Dương Vân Nga », Nhũ mẫu trong vở « Truyền thuyết tình yêu »….

Thanh Hiệp (ảnh do NSCC)

Thuỳ Trang : Dòng chảy mạnh mẽ của indie Việt

20/10/2018 05:00

Nhạc indie hiện thân cho sự tự do, cho tâm hồn của nghệ sĩ và của những người đam mê âm nhạc muốn được đắm chìm trong chất nhạc đó

Nhạc indie (independent music – những ca khúc được sáng tác bởi nghệ sĩ độc lập, không phụ thuộc vào bất cứ nhà sản xuất, công ty âm nhạc nào) gần đây xuất hiện như một trào lưu, gây « nghiện » đối với người yêu nhạc.

Dễ được đón nhận

Ca khúc « Thằng điên » gây ấn tượng ở các thị trường V-pop, thậm chí lan tỏa sang cả Nhật Bản, Canada. « Thằng điên » với tiếng hát của Justatee và Phương Ly giữ vị trí đầu trên top trending của YouTube Việt Nam sau 2 ngày ra mắt, vị trí 39 trending Canada hay vị trí 18 trending Nhật Bản. Đây được xem là thành tích đáng kể với một MV (video ca nhạc) V-pop ở thời điểm hiện tại mà bất kỳ nghệ sĩ nào cũng mong muốn có được.

« Thằng điên » gây « sốt » bởi âm nhạc bắt tai, ca từ đẹp, cách gieo vần hay và không hề khiên cưỡng, những câu hát rất thơ như: hạnh phúc chỉ hết khi anh ngừng mơ/ cuộc sống vốn dĩ trôi như vần thơ/… mờ sương anh đưa tay ôm lấy em/dẫu biết chỉ là mơ » – cư dân mạng bình luận.

Ca khúc « Hongkong1 » của Nguyễn Trọng Tài kết hợp với Sanji và DoubleX cũng đình đám không kém. Chất liệu của « Hongkong1 » mang hơi hướng của lo-fi (low fidelity – âm thanh có độ trung thực thấp hơn tiêu chuẩn hiện đại thông thường) – thứ âm nhạc chậm rãi, có sự đan xen của dòng soul và jazz. Lo-fi vốn không quá cầu kỳ về nhạc cụ, chất liệu, thậm chí cả ca từ. Lo-fi thậm chí cho phép sự xuề xòa về âm thanh như đặc trưng riêng biệt.

Lo-fi mang đến những cảm xúc chân thành, mộc mạc và « Hongkong1 » ra đời trong phút ngẫu hứng với bản demo trên bàn nhậu của Nguyễn Trọng Tài nổi bật chính nhờ những điều đó. Sự đơn giản tạo nên hiệu ứng và thành công bất ngờ cho « Hongkong1 ».

Những ca khúc indie mang sự sáng tạo bất tận với cá tính và cái tôi của người sáng tác. Ca khúc truyền tải thông điệp về cuộc sống, tình yêu cùng với những ca từ mộc mạc, dễ hiểu. Nhạc indie hiện thân cho sự tự do, cho tâm hồn của người nghệ sĩ và của những người đam mê âm nhạc muốn được đắm chìm trong chất nhạc đó. Vì vậy, có thể nói indie đã mang lại giá trị nghệ thuật và âm nhạc đích thực.

Trong thế giới internet toàn cầu, với sự xuất hiện của các trang nhạc như Soundcloud, Spotify…, việc xuất bản ca khúc của chính mình trở nên dễ dàng. Nhạc indie cũng chia ra làm nhiều thể loại như indie rock, indie pop và indie folk. Các thể loại nhạc này tương ứng với các nghệ sĩ độc lập. Đôi khi chính vì sự độc lập trong các sáng tác mà các nghệ sĩ được thỏa sức sáng tạo. Nói một cách thẳng thắn, đó là những ca khúc bất chấp xu hướng hay thị hiếu của khán giả. Tác phẩm ra đời đôi khi chỉ là sự ngẫu hứng, bằng cảm xúc bất chợt nhưng rất chân thành nên dễ được đón nhận.

Dòng chảy mạnh mẽ của indie Việt - Ảnh 1.

Một buổi diễn giao lưu của Ngọt band. Ảnh: TRẦN MINH NGỌC

Những đại diện điển hình

Thành công của Ngọt band thời gian gần đây được ví như sự trỗi dậy của các nghệ sĩ âm nhạc indie – vốn chỉ được biết đến trong giới underground. Âm nhạc của Ngọt band lấy cảm hứng từ những điều rất giản dị trong cuộc sống theo cách nhìn rất riêng.

Những ca từ như « Em dạo này có còn xem phim một mình?/ Em dạo này có đồ ăn và shopping?/Ngày xuân em có xuống phố không người/Và tán dương cỏ cây lặng thinh? » (« Em dạo này » của Ngọt band) nghe rất đỗi bình dị nhưng lại rất đáng yêu. Điều này lý giải vì sao Ngọt band khiến khán giả cuồng nhiệt đến thế. Ngọt band mang đến cho khán giả thứ âm nhạc ngây thơ nhưng tràn đầy sức sống và triết lý sống của tuổi trẻ. Hai điều đối nghịch này trở nên hòa quyện trong giai điệu âm nhạc không khuôn mẫu của Ngọt band. Điều đó khiến Ngọt band trở nên khác biệt trên thị trường âm nhạc hiện nay.

Gần đây, những cái tên như Vũ, Thái Đinh, Hà Okio, Cá Hồi hoang, nhóm DaLab… chính là những đại diện thú vị cho indie Việt. Họ vẫn sáng tác, ca hát, hoạt động nghệ thuật đại chúng nhưng mỗi ca khúc dường như gắn liền với cảm xúc của nghệ sĩ, của bản thân chứ không hề chạy theo thị trường, thị hiếu khán giả. Người ta vẫn gọi vui các sáng tác của họ « rất nhiều tình » khi mang đến sự khoáng đạt, tự do bởi chất liệu, ca từ gần gũi với đời sống.

Lê Cát Trọng Lý cũng là một nghệ sĩ indie điển hình, thành công nhất tại Việt Nam. Có lẽ chưa có ca sĩ nào tổ chức live show phải tăng suất diễn trong cùng một ngày để phục vụ khán giả yêu nhạc như Lê Cát Trọng Lý. Những buổi diễn của cô không quảng bá ồn ào, thậm chí chẳng cần tiếp thị, quảng cáo nhưng vẫn cứ đông nghẹt khán giả và Lê Cát Trọng Lý cứ bận rộn với các buổi diễn đã lên lịch từ Bắc chí Nam.

Lê Cát Trọng Lý thành công ngay từ những sáng tác đầu tay như « Chênh vênh », « Cơn bão nghiêng đêm », « Chưa ai »… Những tác phẩm đầu tay của cô được đánh giá là có cá tính nổi trội hơn hẳn những nghệ sĩ cùng thời. Sáng tác về sau của cô mang vẻ trữ tình và triết lý cuộc đời sâu sắc hơn.

Tự do, độc lập trong sáng tạo

Chất tự sự chính là nét nổi bật trong những tác phẩm indie. Nghệ sĩ indie không bị đóng khung trong việc thu âm, đăng ca khúc lên mạng và không xuất hiện trước công chúng. Thỉnh thoảng, họ vẫn tổ chức đêm nhạc hoặc đi diễn ở một số chương trình. Khi đó, họ có thể trở thành nghệ sĩ lớn theo cách của nghệ sĩ indie: có lượng khán giả lớn hơn và không quảng bá hình ảnh như những ca sĩ thần tượng.

Tất cả nghệ sĩ indie không hoạt động hình ảnh mà tập trung thể hiện âm nhạc thuần túy. Đây cũng là sự khác biệt dễ thấy nhất giữa âm nhạc đại chúng với indie. Nghệ sĩ indie không chỉ tự sáng tác, trình diễn sản phẩm âm nhạc mà còn kiêm luôn nhiệm vụ phối khí, thu âm và phát hành, quảng bá. Quá trình sản xuất « tự mình làm tất » tạo cho họ một phong cách cũng rất « độc lập » mang màu sắc riêng.

Thùy Trang